“Mua đi, rẻ hơn ngoài chợ nhiều, về ăn cả tuần cũng không hết.” Câu nói của đứa bạn cùng phòng cứ lặp trong đầu tôi khi tôi đứng trước cổng ký túc xá lúc trời còn nhập nhoạng. Tôi đang loay hoay buộc hai chiếc túi vải to đùng vào yên xe máy cũ, chuẩn bị cho chuyến đi chợ đầu mối đầu tiên trong đời sinh viên.
Bắt đầu từ một chai nước tương hết và cái ví rỗng
Sáng hôm đó tôi chạy xe từ khu trọ ở đường Nguyễn Văn Công, phường 3, quận Gò Vấp, hướng về chợ đầu mối Hóc Môn. Trước khi đi, tôi ghi sẵn một danh sách ngắn trong ghi chú điện thoại: thịt heo, rau, trứng, cá, đậu hũ. Đứa bạn tôi bảo cứ đến chỗ nào đông người mua, hàng tươi, giá dễ chịu. Tôi nghe theo mà quên mất một chuyện quan trọng: phải hỏi giá trước khi mua. Đến sạp rau đầu tiên, tôi thấy cải ngọt xanh mướt, cô bán hàng nhanh nhẹn cân cho tôi một bó lớn. Tôi trả tiền xong mới nhớ ra chưa hỏi giá, chỉ biết gật đầu. Về sau tôi mới biết mình bị hớ nhẹ vì mua ở sạp ngay cửa chợ, nơi khách vãng lai thường dừng lại.
Lần đó tôi cũng học được một bài về việc đi chợ đầu mối. Chợ mở từ rất sớm, hàng về nhiều nhất vào khoảng ba bốn giờ sáng. Nếu đi muộn, hàng ngon đã bị các mối lái và quán ăn gom gần hết. Tôi đi lúc gần năm giờ, vẫn còn khá nhiều rau và thịt, nhưng cá thì chỉ còn loại nhỏ. Bù lại, tôi mua được một ký thịt heo ba chỉ với giá 90.000 đồng, trong khi ở chợ gần nhà trọ cùng loại đó thường bán 120.000 đến 130.000 đồng một ký. Chênh lệch đó nghe nhỏ, nhưng với một tháng ăn uống của sinh viên thì không hề nhỏ chút nào.
Cuộc so sánh không hề dễ chịu: trước và sau khi đi chợ đầu mối
Để kiểm chứng, tôi thử làm một phép so sánh cho cả tuần. Trước khi biết đến chợ đầu mối, tôi đi chợ nhỏ gần trọ hoặc mua qua ứng dụng giao hàng. Một tuần tôi chi khoảng 650.000 đồng cho ba bữa ăn tự nấu, tính cả gạo, dầu ăn, nước mắm, rau củ và một ít thịt cá. Sau khi đi chợ đầu mối, chi phí cho tuần đó giảm còn khoảng 420.000 đồng, gọn được 230.000 đồng. Đổi lại, tôi phải dậy sớm, chạy xe thêm khoảng hai mươi phút mỗi lượt, và bỏ ra thêm gần một tiếng để sơ chế, chia phần rồi trữ đông. Tính ra tôi tiết kiệm được gần một triệu đồng mỗi tháng, tương đương tiền điện nước và tiền mạng của phòng trọ. Với một đứa sinh viên năm ba như tôi, con số đó đủ để thở phào.
Tuy vậy, lần đầu tôi đã sai vì mua quá nhiều. Tôi thấy rau rẻ nên xách về một bó cải to gấp ba lần bình thường. Để trong ngăn mát tủ lạnh nhỏ xíu của phòng trọ, đến ngày thứ tư rau đã héo, phải bỏ gần một nửa. Số tiền tưởng tiết kiệm lại bay mất. Tôi còn bị hớ khi mua một túi cá basa đông lạnh giá 55.000 đồng, về rã đông mới thấy cá bị dập, chiên lên bở và tanh. Lần sau tôi chỉ mua cá ở sạp có đá lạnh và người mua đông, chọn con mắt còn trong, thịt còn săn.
Chia đồ, trữ đông và những món ăn sinh viên
Về đến phòng trọ, tôi dành buổi chiều để sơ chế. Thịt heo chia thành từng phần nhỏ, mỗi phần đủ cho hai bữa, bỏ vào hộp nhựa rồi trữ đông. Rau cắt gốc, rửa sạch, để ráo rồi bọc giấy báo hoặc khăn giấy, cho vào túi ni lông buộc hờ để rau không bị úng. Hành, tỏi, ớt mua một lần dùng cả tháng. Củ cải và cà rốt tôi thái sẵn, trữ ngăn mát để nấu canh hoặc kho. Với một chiếc nồi cơm điện và một cái chảo nhỏ, tôi nấu được khá nhiều món: thịt kho trứng, canh rau, cá chiên, đậu hũ sốt cà. Đậu hũ non mua ở chợ đầu mối thường rẻ hơn, một miếng lớn giá 8.000 đồng, ăn được hai bữa.
Điều tôi thích nhất là cảm giác được kiểm soát bữa ăn của mình. Thay vì ăn cơm bụi ngoài đường, tôi biết rõ nguyên liệu mình dùng, ít dầu mỡ hơn, và có thể để dành tiền cho việc học. Tôi cũng nhận ra một điều đơn giản: mua ở chợ đầu mối không tự động rẻ hơn nếu mình mua bừa. Chỉ khi có danh sách, biết giá và chia phần đúng cách, khoản tiết kiệm mới thật sự nằm lại trong ví.
Đi chợ đầu mối và chuyện giữ tiền cho cả tháng
Sau vài lần đi, tôi rút ra vài kinh nghiệm cho bản thân. Tôi thường chọn đi cùng một đứa bạn cùng trọ, mỗi đứa mua một ít rồi gửi chung một xe, chia nhau tiền xăng. Tôi luôn mang theo tiền mặt, vì ở chợ đầu mối nhiều sạp không nhận chuyển khoản. Tôi cũng cẩn thận hơn với các hợp đồng thuê trọ: đọc kỹ giấy tờ, giữ lại biên lai đặt cọc, chụp ảnh tình trạng phòng khi nhận và khi trả, hỏi rõ thời hạn báo trước nếu chuyển đi. Những chuyện này tôi chỉ kể lại từ trải nghiệm của mình, còn điều khoản cụ thể thì mỗi nơi mỗi khác, nên đọc kỹ vẫn hơn.
Tôi vẫn còn nhiều điều phải học về chuyện đi chợ. Có hôm tôi mua nhầm thịt đã bốc mùi, phải quay lại đổi và được cô bán hàng đổi cho miếng khác. Có hôm trời mưa, đường về trơn trượt, tôi phải chạy chậm hơn và về muộn, bữa tối thành mì gói. Nhưng đi chợ đầu mối đã trở thành một phần trong cách tôi sống ở Sài Gòn. Nó dạy tôi tính toán, kiên nhẫn và bớt phung phí. Với một đứa sinh viên sống xa nhà, biết tự nấu ăn và biết giữ tiền là hai kỹ năng đáng giá hơn bất cứ món đồ nào tôi từng mua.
Câu hỏi thường gặp
Đi chợ đầu mối Hóc Môn lúc mấy giờ là có hàng ngon?
Khoảng 3 đến 4 giờ sáng là hàng về nhiều nhất. Nếu bạn đi lúc 5 giờ như tôi, rau thịt vẫn còn nhưng cá ngon thường đã hết. Đi sớm hơn thì chọn được nhiều hơn nhưng phải thức khuya dậy sớm, tùy sức bạn.
Sinh viên đi chợ đầu mối một mình có an toàn không?
Đi một mình vẫn được nếu bạn đi lúc trời sáng và giữ đồ gọn gàng. Tôi thường rủ thêm một đứa bạn cùng trọ để chia tiền xăng và trông đồ, đỡ lo hơn. Nhớ mang tiền mặt vì nhiều sạp không nhận chuyển khoản.
Mua rau ở chợ đầu mối về để được mấy ngày?
Rau lá như cải, muống để ngăn mát được khoảng 3 đến 4 ngày nếu bọc khăn giấy và buộc hờ túi. Củ như cà rốt, củ cải để được cả tuần. Đừng mua quá nhiều như lần đầu tôi mua, rau héo là mất tiền oan.
Đọc thêm: Bánh mì khuya dưới 15 nghìn cho sinh viên học bài muộn
